Δημήτρης Χάλαρης

Η ιστορία που πρέπει να γνωρίζουμε

Σύντομη ιστορική αναδρομή 100 χρόνων στην πόλη του Ερμή

plateia_iroon1936

ΜΙΑ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΜΑΤΙΑ ΑΠΟ ΤΟ ΤΕΛΟΣ ΤΟΥ 19ου

ΑΙΩΝΑ ΩΣ ΤΟ ΤΕΛΟΣ ΤΟΥ 20ου

100 ΧΡΟΝΙΑ

Πέρασαν εκατό χρόνια 1894-1994 και έγιναν εκατό αφαιμάξεις από την πόλη του Ερμή, την πόλη των γραμμάτων και του εμπορίου.

Οι Βαλκανικοί πόλεμοι καθώς και ο Πρώτος και ο Δεύτερος Παγκόσμιος πόλεμος είχαν σαν αποτέλεσμα να αλλάξουν τα κέντρα της αγοράς σ’ ολόκληρο τον κόσμο. Ο Ατλαντικός και ο Ειρηνικός Ωκεανός είναι οι νέοι δρόμοι, πριν ταξίδευες σχεδόν µε την φαντασία σου.

Η Ερμούπολη άρχισε σιγά-σιγά αλλά σταθερά να χάνει τον πρωταγωνιστικό ρόλο της που διαδραμάτιζε πολλές δεκαετίες. Το 1890 ιδρύθηκε και σύλλογος εμποροϋπαλλήλων µε σκοπό την υποστήριξη των συμφερόντων των εμποροϋπαλλήλων, την ηθική μόρφωση και την διανοητική ανάπτυξη των µελών αυτού. Εκτός της υλικής αρωγής που παρείχε στα άπορα µέλη του, διατηρούσε νυκτερινή Σχολή και διδάσκονταν τα γαλλικά και τα λογιστικά.

Η Σύρα, ο βράχος του Αιγαίου όπου κατέφυγαν όλοι οι μεγάλοι άντρες του αγώνα για να αποφύγουν τον διωγμό του εχθρού έγινε το επισημότερο νησί της Ελλάδος. Έγινε το μεγαλύτερο ναυτικό κέντρο της Ανατολής και ναυπηγικό και βιομηχανικό. Ο Συριανός ναυπηγικός τύπος έκανε εντύπωση σε όλη την Ευρώπη .

Η βυρσοδεψία της Σύρου ήτανε ονομαστή εις όλη την Ανατολική Μεσόγειο, την Μ. Ασία την Θράκη και τα Βαλκανικά Κράτη.

Οι βυρσοδέψες της Σύρου δίδαξαν τους Ρώσους την βυρσοδεψική τέχνη «τω εν Ταϊγανίω βυρσοδεψείον Σκαραμαγκά είχε Συριανούς τεχνίτες».

Οι ξυλέμποροι στοίβαζαν στην παραλία χιλιάδες κυβικά ξυλείας για ναυπήγηση και ξύλα για οικοδόμηση «παντός μεγέθους και πάσης φύσεως από όλα τα μέρη της Ανατολής και της Μαύρης Θαλάσσας, µε ιστιοφόρα, ατμόπλοια και σχεδίες, ρυμουλκημένων κατ’ αρχάς µε ιστιοφόρα και ακολούθως µε ατμόπλοια».

Ναυπηγοί, ξυλουργοί, σιδηρουργοί, χαλκουργοί, ξυλέμποροι, σχοινέμποροι, τα κέρδη αυτών δεν περιγράφονται τόσο εύκολα. Έκτιζαν πλούσια νεοκλασικά σπίτια στην Ερμούπολη και στις εξοχές. «Εποχή αλησμόνητος διά τους ευτυχείς τότε τεχνίτες, εμπόρους, βιομηχάνους, επιχειρηματίες της εποχής εκείνης».

Ασφαλιστικά καταστήματα στην πρώτη εμπορική πόλη της Ελλάδος ξεπερνούσαν τα τριάντα και τα ιστιοφόρα ασφαλίζονται για αξία 100-150 χιλιάδων φράγκων έκαστον.

Αργότερα μπήκε στην παγκόσμια αγορά το ατμόπλοιο όπου έδιδε μεγάλα κέρδη εις τους μεγαλόπλουτους ιδιοκτήτες της.

Η Σύρα έδειξε και στο νέο κλάδο «πρωτιάν» μέσα σε 15 χρόνια να καταβάλει είκοσι εκατομμύρια δρχ., για αγορά φορτηγών ατμόπλοιων και άλλα ποσά σε μερίδια κλπ.

Οι χιλιάδες εργάτες των ταρσανάδων ξενιτεύτηκαν και εν μέρει αντικαταστάθηκαν από τη νέα τεχνολογία. «Η ανάπτυξη της ατμήρον ναυτιλίας είναι η μείζων εγγύησης πάσης εργασίας εν τω μέλλοντι εν Σύρω. Δι’ αυτής μέλλει να αναδειχθεί και πάλιν ως πρώτη εμπορική ναυτιλιακή δύναμις η ιδιαιτέρα πατρίς µας και διά τούτο η Ερμούπολις παρ’ ουδενός έχει να περιμένει βοήθειαν ή ώθησιν επί τα πρόσω ειμή παρ’ αυτού του ΝΑΥΤΙΚΟΥ ΤΗΣ ΣΥΡΟΥ.»

Ιούλιος 1901 ΝΙΚΟΛ.Γ.ΚΟΤΣΟΒΙΛΛΗΣ

Η Ερμούπολη ήταν μία από τις πρώτες πόλεις στην Ελλάδα που ηλεκτροφωτίστηκε. H σύμβαση έγινε στις 19-12-1898 µε απόφαση του Δηµ. Συμβουλίου που επικυρώθηκε στις 28-12-1898 με διαταγή της Νομαρχίας Κυκλάδων «μετά της εν Βρυξέλαις Ανωνύµου Εταιρίας υπό επωνυμίαν ΘΟΜΣΩΝ-ΧΟΥΣΤΩΝ της ΜΕΣΟΓΕΙΟΥ.»

Στα 1920 «εξεχωρήθη εις την ενταύθα εδρεύουσα ομόρρυθμο Εμπορικήν εταιρίαν υπό την επωνυμίαν «Ν.Α. Βαλµάς και Υιός.»

Η ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ ΤΗΣ ΣΥΡΟΥ

Κλωστήρια

  1. Ανώνυμος Κλωστοϋφαντουργική Εταιρία Σύρου (Α.Κ.Ε.Σ.)
  2. Βιοµηχανία Βάµβακος Α.Ε. Σύρου πρώην Ε. Λαδόπουλου Υιοί,
  3. Κλωστήριον και Υφαντήριον Σύρου Π. και Γ. Φουστάνος Α.Ε.
  4. Κλωστοϋφαντήρια Δ. Καρέλλα Α.Ε.
  5. Ι. και Π. Βαρδάκας Σπαθής Σέτερης .

Υφαντήρια

  1. Ανώνυµος Κλωστοϋφαντουργική Εταιρία Σύρου (Α.Κ.Ε.Σ).
  2. Βιομηχανία Βάμβακος Α.Ε. Σύρου πρώην Ε. Λαδόπουλου Υιοί,
  3. Κλωστοϋφαντήρια Δ. Καρέλλα Α.Ε.
  4. Κλωστήριον και Υφαντήριον Σύρου Π. και Γ. Φουστάνος Α.Ε.
  5. Ανώνυµος Κλωστοϋφαντουργική Εταιρία Σύρου Π. Γ. Μουντζουρόπουλος.
  6. Ευάγγελος Μπαρμπέτας .
  7. Ευθ. Νικολαίδης, Μ. και Ισιδ. Μαµίδης.
  8. Υφαντήρια και Τυπογραφείον Θ. Δ. Βελισσαρόπουλος και Αδελφοί Α.Ε.
  9. Ι. Ε. Πασσάς, Γ. Λυγεράκης και Σία.
  10. Κρυστάλλης και Τσαγκαράκης

Νηµατοστριπτήρια

  1. Λεωνίδας Ιωάννου.
  2. lορδάνης Βαγιανός.

Σειρητοποιεία

  1. Ευθ. Ν. Νικολαΐδης, Μ. και Ισιδ. Μαµίδης.

Τυποβαφεία

  1. Υφαντήρια και Τυποβαφείον Θ. Δ. Βελισσαρόπουλος και Αδελφοί Α.Ε.
  2. Αναστάσιος Μπούκουρας.

Αλευροβιομηχανία

  1. Κυλινδρόμυλος Κυκλάδων Μ. Γ. Ασημομύτης και Σία.

Μηχανουργεία

  1. Νεώριον και Μηχανουργεία Σύρου Α.Ε.
  2. Αδελφοί Μπαρµπέτα.

Βυρσοδεψεία

  1. Ανώνυµος Βυρσοδεψική Εταιρία Παππαδάμ Σύρου.
  2. Εµµανουήλ Κ. Τσιροπινάς
  3. Νικολάου Τόζου Υιοί,
  4. Θανόπουλος και Τσαγκούρος
  5. Μιχαήλ Μακρουλάκης.
  6. Γεώργιος Μαρινάκης.
  7. Αδελφοί Κοτσολάκη.
  8. Βαρβέρης, Στεφάνου και Βαρουξής.
  9. Δενδρινός και Κούτσης.

Εργοστάσια Λαιμοδετών

  1. Δράκος και Δηµ. Γ. Δράκος.

Εργοστάσια ζυμαρικών

  1. Χρήστος Μ. Ασημομύτης.

Ηλεκτρικός σταθμός

  1. Ηλεκτρική Εταιρία Σύρου Ν. Α. Βαλμάς και Υιός.

Παγοποιεία

  1. Ν. Α. Βαλµάς και Υιός.

Εργοστάσιον Σκαγίων

  1. Γεώργιος Αναιρούσης.

Εργοστάσια κατασκευής υποδημάτων

  1. Υποδηματοποιία Μελά.

Πλεκτήρια καλτσών

  1. Πλεκτήρια Σύρου Α.Ε.
  2. Κωνσταντινόπουλος Ζησιµάτος.
  3. Συριανή Εταιρία Πλεκτικής.
  4. Αθανάσιος Κυρίτσης.
  5. Γεώργιος Φουστάνος.
  6. Ι. Ε. Πασσάς, Γ. Λυγεράκης και Σία.
  7. Ιορδάνης Βαγιανός.

Εργοστάσια Χαλβάδων

  1. Γεώργιος Ζουµπουλάκης.

Εργοστάσια Αµυλωδών

  1. Αδελφοί Παπανδρεόπουλου.

Koνιοπoίησις σμύριδoς

  1. Ανώνυμος Βιομηχανική Εταιρία κατεργασίας Σμύριδος Νάξου «ΝΑΞΟΣ»

Βιομηχανία ειδών Αγγειοπλαστικής

  1. Μηνάς Διακάκης.

Σήμερα η Σύρα βρίσκεται στο τελευταίο στάδιο της παρακµής, κανένας δεν μπορεί να περηφανευθεί ότι πρόσφερε καλές υπηρεσίες σ’ αυτή την πόλη.

Έκλεισαν τα τελευταία δεκαπέντε χρόνια δέκα εργοστάσια κλωστοϋφαντουργίας, έκλεισε το Νεώριο, ο ορθοστάτης της οικονομίας του Νησιού. Κατάστρεψαν τους μαρμάρινους δρόμους. Άφησαν τα έργα τέχνης να τα χαστουκίζουν οι άνεμοι.

Ξεπήδησαν αυτοί που ασχολούνται µε τα «τέλια» για να θάψουν τις τέχνες και τον πολιτισμό. Ξεφύτρωσαν μερικοί ερπιστριοπατητές της πένας για να ξεσκονίζουν τους μωρούς και να σκεπάζουν µε την κολακεία τους την αλήθεια.

Ούτε συγκοινωνία, ούτε επικοινωνία, ούτε παροχή υπηρεσιών, άφησαν αστελέχωτες τις Υπηρεσίες.

Οι µόνοι που πολεμούν σήμερα είναι οι ξενοδόχοι, οι έμποροι, οι επιχειρηματίες που προσπαθούν να βγάλουν τους εχθρούς αυτής της πόλης – τους εκάστοτε ξενόφερτους και να ευαισθητοποιήσουν τους ιθύνovτες άβλεπτους ίσως, να δουν την πραγματικότητα.

Ο Ερμής φαίνεται πως δεν ξέχασε την δοξασμένη πόλη του και ίσως αυτός να φώτισε τους επιδέξιους να ανοίξουν το Νεώριο µε σοβαρό ιδιωτικό καθεστώς όπως φαίνεται και η οικονοµία του νησιού να σταματήσει σημαντικά την πτωτική τάση.

Οι βαρκαρέοι – όπως είπε κάποιος σημαντικός άσημος τους Συριανούς – παλεύουν να ζήσουν και να μάθουν στους Έλληνες που δεν ξέρουν πως το Τελωνείο της Σύρου ήτανε το θησαυροφυλάκιο της πατρίδας µας και κατά την διάρκεια της επαναστάσεως την 1η , 2η, και την Τρίτη δεκαετία, αλλά και αρκετές δεκαετίας μετά.

Η Ερμούπολη, η πόλη του εμπορίου και του πνεύματος. Η πόλη των γραμμάτων και της τέχνης, η πόλη της σοφίας Φερεκύδης, Βάµβας, Ροΐδης, Σουρής, Λογοθέτης και τόσοι άλλοι. Αν κανείς θέλει να κάνει την γνώση του βαθύτερη, πρέπει να μελετήσει τα έργα του νεκροταφείου, τις χρυσές επιφάνειες στους Ναούς, τα κλειστά στόματα των λιονταριών, τα σύμβολα στα φουρούσια, την κοσμηµατογράφηση των Ναών, τις οικογένειες των ήχων της όπερας, τις διαθήκες των μεγάλων αστών της εποχής εκείνης, τις αποφάσεις της Αυτοδιοίκησης και τα μαθήματα που δίδασκαν στο Γυμνάσιο που οι μαθητές ήτανε Ερμουπολίτες, απ’ τα άλλα νησιά αλλά και από τις κτήσεις της Οθωμανικής τότε Αυτοκρατορίας.

Σήμερα η Δ.Ε.Η. φωτίζει ένα από τα ωραιότερα κτήρια της πόλης µας.

Η Διοίκηση ας αυτοφωτιστεί γιατί όπως όλοι ξέρουμε φως εκ των άνω φωτίζει – (Ανω σχώµεν τας καρδίας ) φως εκ των κάτω πυρπολεί και όλοι έχουμε ανάγκη το πρώτο.

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Πληροφορίες

This entry was posted on 04/02/2013 by .

Πλοήγηση

Αρέσει σε %d bloggers: